eu4journalists

Przedsiębiorstwo i przemysł

1. Polityka w dziedzinie przedsiębiorstwa i przemysłu

Polityka Unii Europejskiej w dziedzinie przedsiębiorstwa i przemysłu zmierza do tworzenia przychylnego środowiska dla europejskiej działalności gospodarczej i przedsiębiorstw, dla wzrostu gospodarczego i dobrobytu. Stara się tworzyć warunki wspierające działalność gospodarczą, tak aby firmy mogły konkurować i prowadzić handel na uczciwych i równych warunkach zarówno w Europie, jak i w skali globalnej. Polityka ta dąży też do uczynienia z Europy atrakcyjnego miejsca do inwestowania i pracy i, w szczególności, do wspierania opartych na wiedzy i innowacyjnych branż..

Uwzględniane są specyficzne potrzeby poszczególnych gałęzi przemysłu, takich jak żywnościowy, informatyczny lub produkcja samochodów, a jednocześnie zapewnia się możliwości dobrego funkcjonowania strategicznie ważnych branż, takich jak obronność, lotnictwo, biotechnologie, produkty chemiczne oraz budowa maszyn..

Komisja Europejska kładzie nacisk na potrzebę integrowania polityk w dziedzinach tak zróżnicowanych jak handel, badania naukowe, rynek wewnętrzny, szkolenia, społeczeństwo informacyjne, rozwój regionalny, opodatkowanie i środowisko, po to by mogły one wspierać wykorzystanie wiedzy i innowacji w przemyśle UE, traktowanym jako całość. W interesie wzrostu należy usunąć wszystko, co utrudnia konkurencję, a regulacje muszą zostać ograniczone do minimum. Przedsiębiorstwa są zachęcane do zobowiązania się do zrównoważonego rozwoju, rozwoju umiejętności, racjonalnego wykorzystywania zasobów naturalnych, redukcji ubóstwa i poszanowania praw człowieka.

Ważnym punktem zwrotnym w tej dziedzinie był Szczyt w Lizbonie w marcu 2000 r. Jego deklarowanym celem było uczynienie do roku 2010 z Unii Europejskiej “najbardziej konkurencyjnej i dynamicznej, opartej na wiedzy gospodarki świata, zdolnej do zrównoważonego wzrostu, z większą ilością lepszych miejsc pracy oraz większą spójnością społeczną” .

Na posiedzeniu Rady Europejskiej w Gothenburgu do strategii popierania zrównoważonego wzrostu w Europie dodano wymiar ochrony środowiska.

W grudniu 2006 r. ponownie uruchomiono strategię wzrostu i tworzenia miejsc pracy w ramach unijnego Procesu Lizbońskiego. Prezydent Komisji Jose Manuel Barroso stwierdził: “Europa zaczyna wykorzystywać zmiany, które mogą sprawić, że obecna poprawa koniunktury gospodarczej będzie trwała. Aby być dobrze przystosowane do globalizacji każde państwo członkowskie musi wybrać drogę i działać na pełnych obrotach.”

W opinii Komisji, dążenia do dokonania zmian strukturalnych w gospodarkach państwa członkowskich zaczynają przynosić efekty. Badania naukowe, rozwój technologiczny i wynalazczość nabierają tempa, ograniczanie biurokracji sprzyja poprawie regulacji i warunków działania, szczególnie dla małych i średnich przedsiębiorstw (SME).

Pod względem wyników w zakresie wynalazczości, UE w ciągu ostatnich pięciu lat powoli zaczyna doganiać USA (zob. European Innovation Scoreboard 2006) . Finlandia, Szwecja, Dania i Niemcy, uzyskujące znacznie lepsze wyniki i inwestujące w wynalazczość o wiele więcej niż przeciętne kraje, zyskały miano liderów wynalazczości nie tylko wśród członków UE, ale także globalnie.

Celem UE jest doprowadzenie inwestowanie w badania naukowe i rozwój do poziomu średnio 3% krajowego PKB do roku 2010, w ramach Strategii Lizbońskiej na rzecz wzrostu i konkurencyjności.

Dyrektoriat Generalny ds. Przedsiębiorstwa i Przemysłu Komisji Europejskiej jako główne cele wymienia: - Wspieranie Procesu Lizbońskiego - Obniżenie barier dla przedsiębiorców w Europie i zachęcanie potencjalnych przedsiębiorców - Sprzyjanie wynalazczości zarówno w sferze technicznej, jako uzupełnienia do badań naukowych, jak i w działalności gospodarczej - Dalsze zwiększanie efektywności rynku wewnętrznego, szczególnie w nowych państwach członkowskich - Zwiększanie globalnej konkurencyjności przemysłu europejskiego w ramach rozwoju zrównoważonego.

UE zaleca politykę narzucania przedsiębiorstwom regulacji dotyczących produktów i produkcji tylko wówczas, jeżeli jest to absolutnie konieczne. Zatwierdzanie z góry, zanim produkt będzie dopuszczony na rynku, jest konieczne wyłącznie w szczególnych przypadkach, takich jak np. farmaceutyki.

Ścisłe zasady stosowane są także do produktów chemicznych. W grudniu 2006 r. został przyjęty i wejdzie w życie w czerwcu 2007 r. długo oczekiwany kompromis w kwestii “REACH” – rejestracji, oceny, autoryzacji i ograniczeń w odniesieniu do środków chemicznych. Pakiet REACH wymaga, aby producenci i importerzy środków chemicznych dostarczali informacje na temat bezpieczeństwa i szkodliwości w odniesieniu do około 30 000 substancji chemicznych, znajdujących się w produktach użytku codziennego. Obejmuje to szeroki asortyment, od plastików, z których produkuje się zabawki, telefony komórkowe i artykuły domowe po substancje chemiczne występujące w środkach czystości, farbach i tkaninach.

Wszystkie substancje muszą być zarejestrowane przez okres 11 lat w nowej Europejskiej Agencji Chemikaliów (ECHA) w Helsinkach. Agencja będzie koordynować gruntowne oceny podejrzanych substancji chemicznych i prowadzić publiczną bazę danych, w której konsumenci i profesjonaliści będą mogli uzyskiwać informacje. Praca rozpocznie się od najbardziej toksycznych i powszechnie stosowanych substancji. Jeżeli przy rozsądnych kosztach istnieje możliwość zastosowania substancji bezpieczniejszej, ta bardziej toksyczna będzie musiała być przez nią zastąpiona. Za udowodnienie, że ich produkty są bezpieczne odpowiedzialni są producenci. Zakłada się, że REACH przyczyni się do zwiększenia ochrony zdrowia obywateli i środowiska naturalnego w UE, jednocześnie wzmacniając innowacyjność i konkurencyjność przemysłu chemicznego w UE.