eu4journalists

Zatrudnienie – Realia społeczne – Zdrowie

1. Geneza

Zagadnienia

• Utrzymanie konkurencyjności wobec gospodarki światowej
• Zatrudnienie, inicjatywy społeczne i zdrowie jako ciąg dalszy Strategii Lizbońskiej
• Restrukturyzacja rynku pracy

Unia Europejska ma największą gospodarkę na świecie. W latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych w Unii Europejskiej koncentrowano się na wzroście gospodarczym, choć obecnie, w nowym tysiącleciu, większą uwagę przywiązuje się do całego zestawu celów, które mają zapewnić zrównoważony wzrost, równość społeczną oraz poprawę stanu zdrowia i większy dobrobyt obywateli UE. Poprzez kształtowanie odpowiedniej polityki i rozmaite inicjatywy Unia Europejska stara się zachować równowagę tak, aby utrzymać konkurencyjność wobec gospodarki światowej, a z drugiej strony zaspokajać potrzeby jej obywateli i zapewnić im godziwe warunki pracy i życia. Jednakże każde państwo członkowskie ma swoje własne, wewnętrzne zasady polityki dotyczące zatrudnienia i spraw społecznych, wobec czego zasada „subsydiarności” zawarta w traktacie z Maastricht ogranicza pole manewru Unii Europejskiej w pewnych kwestiach mających znaczenie dla państw członkowskich. Zasadniczo za sprawy społeczne i politykę zdrowotną odpowiadają władze szczebla krajowego państw członkowskich.

Sama UE odgrywa bardziej rolę koordynatora wspierającego państwa członkowskie w dążeniu do wspólnych celów obejmujących równość, poprawę warunków pracy, kwestie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz tworzenie sieci zachęcających do mobilności siły roboczej. Choć kilka szeroko nagłośnionych spraw związanych z jakością i bezpieczeństwem żywności sprawiło, że w ostatnich latach przywiązuje się coraz większa wagę do wspólnych działań, to jednak w dalszym ciągu rola Unii ogranicza się do koordynacji przepływu komunikacji i wsparcia prac badawczych. Osiągnięcia UE obejmują ekspansję Europejskiej Agencji Leków (European Medicines Agency EMEA), która obejmuje swoim działaniem nowe państwa członkowskie i kraje kandydujące, a także szeroko zakrojone wysiłki promujące lepszą komunikację między naukowcami, mediami oraz opinią publiczną.

Najnowsze inicjatywy w zakresie zatrudnienia, spraw społecznych i zdrowia dotyczą kontynuacji poprawionej Strategii Lizbońskiej, stawiającej sobie za cel ożywienie w dziedzinie gospodarki, spraw społecznych i ochrony środowiska. Strategia Lizbońska miała do roku 2010 uczynić z Unii Europejskiej “najbardziej dynamiczną i konkurencyjną, opartą na wiedzy gospodarkę na świecie, zapewniającą trwały wzrost gospodarczy oraz większą liczbę lepszej jakości miejsc pracy oraz większą spójność społeczną i poszanowanie środowiska”.

W 2004 r. były premier Holandii Wim Kok uzyskał mandat Komisji jako przewodniczący komitetu zajmującego się przeglądem Strategii Lizbońskiej. Komitet stwierdził, że dokonano niewielkiego postępu na drodze do osiągnięcia celów tej Strategii, a Unia znajduje się w stanie stagnacji gospodarczej. Zalecono położenie większego nacisku na wzrost gospodarczy i zatrudnienie.

Partnerstwo Komisji na rzecz Growth and Jobsjest inicjatywą strategiczna zajmującą się problemami wymienionymi w raporcie Kok’a. Jeśli chodzi o zatrudnienie, celem na rok 2010 jest osiągnięcie ogólnego wskaźnik zatrudnienia na poziomie 70%. Kluczowe obszary obejmują ożywienie w dziedzinie innowacji, większą liczbę lepszej jakości miejsc pracy, mobilność siły roboczej, lepsze wykształcenie i umiejętności, inwestycje w prace badawczo-rozwoje, poprawę infrastruktury europejskiej, efektywny rynek wewnętrzny i lepsze regulacje.

W raporcie Komisji Joint Employment Report z lutego 2007 r. stwierdza się, że bezrobocie spadło z 9.1% w 2004 r. do 8.8% w 2005 r., a zatrudnienie w roku 2005 wzrosło o 0,8%. W raporcie stwierdza się też, że trzeba stworzyć 22 miliony miejsc pracy aby osiągnąć cele wyznaczone na 2010 rok. Raportowi na temat zatrudnienia towarzyszył Joint Report on Social Protection and Social Inclusion, w którym podkreślono “potrzebę dokonania postępu w obszarach takich, jak ubóstwo wśród dzieci, aktywna integracja społeczna, modernizacja zaopatrzenia emerytalnego i dostęp do opieki zdrowotnej. Raport społeczny stwierdza, że w roku 2004, 16% obywateli UE żyło na granicy ubóstwa, którą zdefiniowano na poziomie niższym lub równym 60% przeciętnego dochodu w danym kraju.

Wygląda na to, że nowy impuls nadany w dziedzinie wzrostu i tworzenia miejsc pracy sprawdza się: w 2006 r. zatrudnienie w Unii Europejskiej wzrosło o 1,4%.

Restrukturyzacja Rynku Pracy stanowi następstwo globalnej konkurencji oraz przesunięć w niektórych segmentach rynku pracy i technologii, które powodują zmiany na rynku pracy, a także wielu innych czynników. W celu sprostania tym zmianom UE musi dokonać restrukturyzacji rynku pracy promując przedsiębiorczość i konkurencję. Różne obszary polityki, które wpływają na proces restrukturyzacji, zostały zidentyfikowane w ramach Zespołu Roboczego Restrukturyzacji oraz Forum Restrukturyzacji. Obejmują one:

• Ustawodawstwo zapewniające integrację z gospodarką światową, łącznie z restrukturyzacją przedsiębiorstw oraz wdrożeniem procesu dialogu społecznego, a także politykę przemysłową i w zakresie przedsiębiorstw celem wywierania wpływu na rozwój gospodarczy i technologiczny oraz nastawienie na zmiany;
• Skuteczną politykę zatrudnienia celem poprawy rynku pracy i zwiększenia mobilności pracowników oraz inwestowania w kapitał ludzki;
• EU Funding
• Polityka Konkurencji, łącznie z kontrolą pomocy państwowej oraz rozporządzenia w sprawie kontroli fuzji przedsiębiorstw;
• Politykę zewnętrzną między UE i jej partnerami oraz organizacjami międzynarodowymi.

Dwa kamienie węgielne polityki zatrudnienia i społecznej w UE to Europejska Strategia Zatrudnienia na temat tworzenia miejsc pracy i strategii reform na rynku pracy, a także Agenda Społeczna (Social Agenda), zaprojektowana aby zapewnić, że każdy obywatel w społeczeństwie i każdy region w Unii Europejskiej skorzysta z dobrodziejstw wzrostu w UE.